EMDR therapeut vinden bij jou in de buurt

Wat is EMDR therapie?

EMDR is een psychotherapeutische behandeling, speciaal ontwikkeld om traumatische herinneringen te verwerken. EMDR werkt door de emotionele lading van nare herinneringen te verminderen, zodat deze minder invloed hebben op het dagelijks leven. EMDR wordt ingezet om herinneringen een plek te geven, zonder dat de gebeurtenis zelf wordt vergeten.

De kern van EMDR is het idee dat de verwerking van traumatische gebeurtenissen soms vastloopt in het brein. De herinnering blijft levendig en kan telkens opnieuw worden geactiveerd, compleet met de bijbehorende beelden, emoties en lichamelijke sensaties. EMDR is een gestructureerde aanpak die dit verwerkingsproces weer op gang brengt. Dit gebeurt door de cliënt te vragen de nare herinnering op te roepen, terwijl hij of zij tegelijkertijd een afleidende taak uitvoert, zoals het volgen van de vingers van de therapeut met de ogen. Dit proces wordt herhaald in sets, waardoor de herinnering geleidelijk haar emotionele lading verliest en meer als een 'gewone' herinnering uit het verleden aanvoelt. De therapie is gebaseerd op een specifiek, stapsgewijs protocol dat door een getrainde therapeut wordt gevolgd.

Hoe werkt EMDR therapie?

Een symbolisch beeld van een brein met gloeiende neurale paden, dat de helende effecten van EMDR therapie uitbeeldt.

EMDR werkt door het natuurlijke verwerkingssysteem van de hersenen te stimuleren. Terwijl de cliënt een nare herinnering ophaalt, wordt hij of zij afgeleid door een externe prikkel, zoals oogbewegingen. Deze combinatie van taken overbelast het werkgeheugen, waardoor de herinnering minder levendig en emotioneel beladen wordt. Hierdoor kan de herinnering op een neutrale manier in het geheugen worden opgeslagen.

De werking van EMDR wordt vaak verklaard door de werkgeheugentheorie. Het werkgeheugen heeft een beperkte capaciteit. Wanneer je tegelijkertijd een traumatische herinnering ophaalt (wat veel werkgeheugen kost) en een afleidende taak uitvoert (zoals het volgen van vingers of luisteren naar klikjes), ontstaat er concurrentie om deze beperkte capaciteit. Deze overbelasting zorgt ervoor dat er minder ruimte is voor de levendigheid en emotionele lading van de herinnering. Het beeld wordt vager, de emoties zwakken af en de fysieke sensaties verminderen. Door dit proces meerdere keren te herhalen, wordt de herinnering 'uitgeput' en opnieuw opgeslagen, maar dan zonder de intense emotionele koppeling. Het is alsof de herinnering wordt gedesensibiliseerd en opnieuw wordt gecategoriseerd als een gebeurtenis uit het verleden, in plaats van een actieve dreiging in het heden.

Waar is EMDR therapie voor bedoeld?

EMDR is een therapie die bedoeld is om de gevolgen van psychotrauma te behandelen. De behandeling richt zich op het verminderen van klachten na een schokkende, beangstigende of ingrijpende gebeurtenis. Het doel is niet om de herinnering te wissen, maar om de overmatige emotionele reactie die het dagelijks functioneren verstoort, te verminderen.

De therapie is ontwikkeld voor mensen bij wie de natuurlijke verwerking van een trauma is vastgelopen. Dit kan gebeuren na een eenmalige gebeurtenis, zoals een ongeval, geweldsmisdrijf of plotseling verlies. Het kan ook gaan om langdurige of herhaalde traumatische ervaringen, zoals pesterijen, verwaarlozing of misbruik in de jeugd. De therapie helpt om de bevroren herinnering weer in beweging te krijgen. Het uiteindelijke doel is dat de cliënt aan de gebeurtenis kan terugdenken zonder overweldigd te worden door angst, verdriet of boosheid. De herinnering wordt geïntegreerd in de levensgeschiedenis, waardoor de cliënt weer controle krijgt over zijn of haar gedachten en gevoelens en de focus kan verleggen naar de toekomst. EMDR is hiermee een van de meest erkende vormen van traumatherapie.

"Het mooie aan EMDR is dat je het trauma niet opnieuw hoeft te doorleven. De herinnering blijft, maar de pijn eromheen verdwijnt. Dat geeft mensen enorm veel lucht."

EMDR therapeut bij Geef Inzicht

Bekijk EMDR therapeuten bij jou in de buurt

Voor welke klachten wordt EMDR ingezet?

Een persoon die op een bospaadje loopt, symbool voor herstel en balans door EMDR therapie.

EMDR wordt ingezet voor klachten die direct voortkomen uit een traumatische ervaring, zoals de posttraumatische stressstoornis (PTSS). Symptomen van PTSS zijn onder andere herbelevingen, nachtmerries en vermijdingsgedrag. Daarnaast wordt de therapie toegepast bij andere angststoornissen, fobieën, depressieve klachten en een negatief zelfbeeld, wanneer deze duidelijk verbonden zijn aan specifieke, nare ervaringen uit het verleden.

Hoewel PTSS de bekendste indicatie is, is het toepassingsgebied van EMDR in de loop der jaren verbreed. Het wordt effectief bevonden bij diverse psychische problemen waarbij onverwerkte, emotioneel beladen herinneringen een centrale rol spelen. Denk hierbij aan paniekaanvallen die getriggerd worden door een specifieke situatie die doet denken aan een eerdere nare gebeurtenis. Ook bij rouwproblematiek, waarbij het verlies als traumatisch is ervaren, kan EMDR helpen. Verder kan de therapie worden ingezet bij chronische pijnklachten waar geen duidelijke medische oorzaak voor is, maar die wel gelinkt kunnen worden aan een ongeval of letsel. Zelfs bij de behandeling van verslavingen kan EMDR een rol spelen, bijvoorbeeld door de drang (craving) die gekoppeld is aan specifieke herinneringen te verminderen.

Hoe verloopt een EMDR behandeling?

Een serene afbeelding van een persoon die mediteert in een natuurlijke omgeving, symbool voor rust na EMDR therapie.

EMDR wordt ingezet om traumatische herinneringen te verwerken volgens een gestructureerd protocol in acht fasen. De therapeut bereidt je zorgvuldig voor en vraagt je vervolgens om de traumatische herinnering op te roepen, inclusief het beeld, de negatieve gedachte en de gevoelens. Daarna start de therapeut een afleidende taak, meestal in de vorm van oogbewegingen. Dit proces van herinneren en afleiden wordt herhaald in korte sets, totdat de emotionele lading is verminderd.

De behandeling begint altijd met een intakefase waarin de therapeut je geschiedenis en klachten in kaart brengt en beoordeelt of EMDR geschikt is. Daarna volgt de voorbereidingsfase, waarin de procedure wordt uitgelegd en je technieken leert om jezelf te kalmeren als de emoties te heftig worden. Pas dan start de daadwerkelijke verwerkingsfase. De therapeut vraagt je om je te concentreren op het meest beladen beeld van de traumatische gebeurtenis. Tegelijkertijd volg je de vingers van de therapeut die snel heen en weer bewegen. Na elke set van ongeveer 30 seconden vraagt de therapeut wat er in je opkomt. De associaties die naar boven komen, vormen vaak het startpunt voor de volgende set. Dit proces gaat door totdat de spanning rond de herinnering significant is gedaald. In de latere fasen wordt de herinnering gekoppeld aan een positieve, helpende overtuiging over jezelf. Op GeefInzicht.nl vind je erkende EMDR therapeuten die je door dit proces begeleiden.

Wat gebeurt er in het brein tijdens EMDR?

EMDR wordt ingezet om het werkgeheugen van de hersenen te belasten door tegelijkertijd een herinnering op te halen en een afleidende taak uit te voeren. Dit proces stimuleert de communicatie tussen verschillende hersengebieden en helpt om herinneringen minder emotioneel beladen op te slaan in de cortex.

Neurowetenschappelijk onderzoek naar EMDR staat nog in ontwikkeling, maar er zijn diverse theorieën over de werking in het brein. Een belangrijke theorie stelt dat de bilaterale stimulatie (zoals de oogbewegingen van links naar rechts) een neurobiologische staat oproept die vergelijkbaar is met de REM slaap. Tijdens de REM slaap verwerken we normaal gesproken de ervaringen van de dag. EMDR zou dit natuurlijke verwerkingsmechanisme activeren terwijl je wakker bent. Dit helpt om de vastgelopen traumatische herinnering los te koppelen van de intense emotionele en fysieke reacties. Een andere hypothese is dat de afleidende taak de aandacht van de emotionele intensiteit van de herinnering afleidt. Dit geeft de prefrontale cortex, het 'rationele' deel van ons brein, de kans om de herinnering te herwaarderen en op een meer gecontroleerde manier te verwerken, zonder de overactiviteit van het angstcentrum. Brainspotting is een verwante methode die eveneens gebruikmaakt van de oog-brein-verbinding, maar op een andere manier.

Wanneer is EMDR niet geschikt?

Conceptuele afbeelding van een persoon die helderheid ervaart, met een onscherpe achtergrond die overgaat in scherpte.

EMDR is minder geschikt bij ernstige, acute psychische problemen die de stabiliteit van een persoon ondermijnen, zoals een psychose, een zware depressie met suïcidale gedachten, of ernstige verslavingsproblematiek. In deze gevallen is het eerst nodig om de persoon te stabiliseren voordat de traumabehandeling kan starten. EMDR wordt ook afgeraden bij een gebrek aan een veilige en stabiele leefomgeving.

De behandeling kan zeer intense emoties oproepen. Daarom moet de cliënt over voldoende draagkracht en stabiliteit beschikken om deze emoties te kunnen verdragen zonder gedestabiliseerd te raken. Als iemand bijvoorbeeld midden in een chaotische levensfase zit, dakloos is of in een onveilige relatie verkeert, kan de confrontatie met het trauma te overweldigend zijn. De prioriteit ligt dan eerst bij het creëren van veiligheid en stabiliteit. Verder kan EMDR minder effectief zijn als de klachten niet duidelijk voortkomen uit specifieke, identificeerbare herinneringen. Bij complexe problematiek, zoals bepaalde persoonlijkheidsstoornissen, wordt EMDR soms wel toegepast, maar vaak in een aangepaste vorm en als onderdeel van een bredere, langer durende psychotherapie behandeling. Een zorgvuldige diagnose door een gekwalificeerde professional is essentieel om te bepalen of EMDR op een bepaald moment de juiste keuze is.

EMDR in vergelijking met cognitieve gedragstherapie en EFT

Kenmerk	EMDR	Cognitieve gedragstherapie (CGT)	EFT therapie
Focus	Traumatische herinneringen verwerken	Denkpatronen en gedrag veranderen	Emotionele blokkades oplossen via tapping
Werkwijze	Oogbewegingen + herinnering ophalen	Gesprekken, oefeningen en huiswerk	Tikken op acupunctuurpunten
Aantal sessies	Gemiddeld 3–8 sessies	Gemiddeld 10–20 sessies	Gemiddeld 3–6 sessies
Geschikt voor	PTSS, trauma, fobieën, angst	Depressie, angst, OCD, paniek	Stress, angst, emotionele klachten
Wetenschappelijke basis	Sterk onderbouwd (richtlijn GGZ)	Zeer sterk onderbouwd	Groeiend bewijs
Vergoeding	Vaak via basis-GGZ of specialistische GGZ	Vaak via basis-GGZ of specialistische GGZ	Aanvullende verzekering (afhankelijk van therapeut)

Veelgestelde vragen over EMDR therapie

Hoeveel kost een EMDR sessie?

Een EMDR sessie kost gemiddeld tussen de €80 en €130 per sessie van 60 tot 90 minuten. De prijs hangt af van of de therapeut werkt binnen de basis-GGZ, specialistische GGZ of als vrijgevestigd therapeut. Binnen de GGZ wordt EMDR vaak (deels) vergoed via de zorgverzekering.

Wordt EMDR vergoed door de zorgverzekering?

EMDR wordt vaak vergoed vanuit de basisverzekering wanneer het wordt aangeboden door een BIG-geregistreerde psycholoog of psychotherapeut binnen de GGZ. Wel geldt het eigen risico. Bij een complementair of alternatief therapeut is vergoeding alleen mogelijk via een aanvullende verzekering.

Hoeveel sessies EMDR zijn er nodig?

Bij een enkelvoudig trauma zijn vaak 3 tot 6 sessies voldoende om de herinnering volledig te verwerken. Bij complexe of meervoudige trauma's kan de behandeling 8 tot 15 sessies of meer duren. De therapeut evalueert na elke sessie de voortgang.

Is EMDR therapie pijnlijk of heftig?

EMDR is niet fysiek pijnlijk, maar kan emotioneel wel intens zijn. Tijdens de sessie worden nare herinneringen bewust opgehaald, wat tijdelijk sterke emoties kan oproepen. De therapeut begeleidt je hierin en leert je kalmeringstechnieken aan. Na de sessie ervaren veel mensen juist opluchting.

Kan EMDR ook online plaatsvinden?

Ja, EMDR kan ook via videobellen worden gegeven. De therapeut gebruikt dan een beweeglijk punt op het scherm of geluidsafleidingen in plaats van vingerbewegingen. Bekijk op GeefInzicht.nl welke EMDR therapeuten online sessies aanbieden.

Wat is het verschil tussen EMDR en EFT therapie?

EMDR richt zich op het verwerken van traumatische herinneringen via oogbewegingen en bilaterale stimulatie, terwijl EFT therapie werkt met het tikken op acupunctuurpunten om emotionele blokkades op te lossen. EMDR is breder erkend binnen de reguliere GGZ, terwijl EFT vaker wordt aangeboden binnen de complementaire zorg.

Bronnen

Shapiro, F. (2001). Eye Movement Desensitization and Reprocessing (EMDR): Basic Principles, Protocols, and Procedures (2e editie). Guilford Press.

Van den Hout, M.A. & Engelhard, I.M. (2012). How does EMDR work? Journal of Experimental Psychopathology, 3(5), 724-738.

World Health Organization (2013). Guidelines for the Management of Conditions Specifically Related to Stress. WHO.

De Jongh, A. et al. (2019). Critical analysis of the current treatment guidelines for complex PTSD in adults. Depression and Anxiety, 36(9), 816-832.

Beroepsverenigingen: Vereniging EMDR Nederland (VEN), Nederlands Instituut van Psychologen (NIP), Nederlandse Vereniging voor Psychotherapie (NVP).

Gerelateerde expertises:

Traumatherapie · EFT therapie · Psychotherapie · Angsttherapie · Brainspotting · Lichaamsgerichte therapie

Geschreven door Julian Smits

Content en SEO specialist bij Geef Inzicht

Laatst bijgewerkt: mei 2026

Bij Geef Inzicht helpen we mensen de juiste therapeut, coach of hulpverlener te vinden. Onze redactionele content wordt samengesteld op basis van vakliteratuur, inzichten van beroepsverenigingen en de dagelijkse praktijk van aangesloten professionals. Vragen, aanvullingen of correcties? Neem gerust contact met ons op.

EMDR therapie: traumatische ervaringen verwerken via oogbewegingen

Direct een passende expert vinden?