Naar NEI therapie zelf is vrijwel geen onafhankelijk onderzoek gedaan. De spiertest waar de methode op steunt is wel onderzocht, en die komt daar slecht uit.
Nee. Naar NEI therapie zelf is vrijwel geen onafhankelijk onderzoek gedaan, en de spiertest waar de methode op steunt komt slecht uit onderzoek. Dat betekent niet dat mensen er niets aan hebben. Het betekent wel dat je er niet van mag verwachten wat een bewezen behandeling waarmaakt.
Wil je eerst weten wat de methode precies inhoudt, lees dan de uitleg over NEI therapie.
Wat is NEI therapie?
NEI staat voor Neuro Emotionele Integratie. Het uitgangspunt is dat klachten van nu, lichamelijk of emotioneel, vastzitten aan emoties uit het verleden waar je zelf geen weet meer van hebt.
Om die emoties op te sporen gebruikt de expert een spiertest. Je houdt bijvoorbeeld je arm gestrekt, er wordt een vraag gesteld en er wordt op je arm geduwd. Geeft de spier mee, dan zou dat het antwoord van je onderbewuste zijn.
Daarna volgt de integratie: ademhaling en druk op acupunctuurpunten, terwijl je aan de gevonden herinnering denkt.
De spiertest komt niet uit de psychologie. Hij komt uit de toegepaste kinesiologie, in 1964 bedacht door de Amerikaanse chiropractor George Goodheart. De directe voorloper van NEI is de Neuro Emotional Technique (NET), halverwege de jaren tachtig ontwikkeld door chiropractor Scott Walker.
Wat betekent wetenschappelijk bewezen eigenlijk?
Wetenschappelijk bewezen betekent in de zorg iets nauwkeurigs. Een behandeling is onderzocht bij een groep mensen, de uitkomsten zijn vergeleken met een groep die de behandeling niet kreeg, dat onderzoek is herhaald door onderzoekers zonder belang bij de uitkomst, en daarna is de methode opgenomen in de richtlijnen van de beroepsgroep.
EMDR bij trauma en cognitieve gedragstherapie bij angst staan in die richtlijnen. NEI therapie niet. In een Nederlandse uitgave voor huisartsgeneeskunde staat het zo: "De wetenschappelijke onderbouwing van NEI is beperkt. Er is weinig onafhankelijk onderzoek beschikbaar naar effectiviteit volgens reguliere evidence-based standaarden." Daar staat ook dat NEI daarom niet tot de reguliere behandelingen binnen de ggz behoort.
Wat het onderzoek naar de spiertest van NEI therapie laat zien
De spiertest is wel goed onderzocht, en de uitkomst is duidelijk. In 2008 verscheen in een Duits vaktijdschrift voor complementaire geneeskunde een overzicht van 22 studies naar kinesiologie.
Zeven van die 22 studies keken of de spiertest kan vaststellen wat hij belooft vast te stellen. Samen ging het om 518 deelnemers. Geen van die zeven vond een effect.
Zeven andere studies keken of twee behandelaars bij dezelfde persoon tot hetzelfde antwoord komen. Die overeenstemming was beperkt. Drie studies naar het effect van de behandeling vonden wel iets, maar waren volgens de onderzoekers van zeer lage kwaliteit.
Hun conclusie: er is onvoldoende bewijs dat kinesiologie iets kan vaststellen, dat het bij welke klacht dan ook helpt, of dat de spiertest geldig is.
Wat het onderzoek naar de voorloper van NEI therapie laat zien
Naar NET, de Amerikaanse voorloper van NEI therapie, bestaat een handjevol studies. De bekendste is uit 2017, uitgevoerd in een ziekenhuis in Philadelphia. Daaraan deden 23 mensen mee die kanker hadden gehad en daar al minstens een half jaar stressklachten aan overhielden.
De helft kreeg NET, de andere helft kwam op een wachtlijst. De groep die NET kreeg, scoorde daarna beter op de vragenlijsten. Op hersenscans was minder activiteit te zien in een aantal gebieden.
Dat is een echte uitkomst. Maar 23 mensen is heel weinig, de onderzoekers noemen hun eigen resultaten zelf voorlopig, en de vergelijkingsgroep kreeg geen nepbehandeling maar helemaal niets. Dat laatste telt zwaar: aandacht en een uur praten kunnen het verschil dan net zo goed verklaren. Het onderzoek is bovendien niet herhaald door anderen.
Wetenschapsvoorlichters van McGill University in Montreal legden de negen beschikbare NET-studies naast elkaar. Hun slotsom is dat geen ervan overtuigend laat zien dat NET werkt.
Waarom mensen zich na NEI therapie toch beter kunnen voelen
Dat NEI therapie niet bewezen is, betekent niet dat de verhalen van mensen verzonnen zijn. Er zijn vier verklaringen die niets met de methode zelf te maken hebben.
- Je praat een uur lang over iets waar je normaal niet over praat, met iemand die luistert. Dat doet op zichzelf al iets.
- Je krijgt een verklaring mee. Een verhaal dat past geeft rust, ook als het verhaal niet klopt.
- Klachten komen en gaan. Mensen zoeken hulp op hun slechtste moment, en daarna gaat het vaak vanzelf wat beter.
- Verwachting werkt. Geloven dat iets helpt, verandert meetbaar hoe je je voelt.
Die vier zijn echt. Ze zijn alleen geen bewijs dat de spiertest doet wat hij zegt te doen.
Wil je met iemand praten over waar je last van hebt?
Vergoeding van NEI therapie zegt niets over bewijs
NEI therapie zit niet in de basisverzekering. Sommige aanvullende verzekeringen vergoeden het onder de noemer alternatieve geneeswijzen, meestal een bedrag per behandeling met een maximum per jaar.
Voor die vergoeding geldt bijna altijd de voorwaarde dat de expert is aangesloten bij een beroepsvereniging die de verzekeraar erkent. Die voorwaarde gaat over de opleiding en de registratie van de expert, niet over de vraag of de methode werkt. Vergoed is dus iets anders dan bewezen.
Wat je kunt doen als je NEI therapie overweegt
Dat er geen bewijs is, is geen reden om het niet te doen. Het is een reden om te weten wat je koopt. Een paar dingen die daarbij helpen.
- Vraag wat de expert denkt te bereiken en in hoeveel afspraken. Een vaag antwoord is een signaal.
- Stop niet met een lopende behandeling of met medicijnen op advies van iemand die geen arts is.
- Ga met lichamelijke klachten eerst naar je huisarts. Een spiertest stelt geen diagnose.
- Vraag vooraf naar de kosten en naar wat je verzekering vergoedt.
- Schrijf voor de eerste afspraak op wat je anders wilt. Achteraf kun je dan zelf zien of er iets veranderd is.
Zoek je iets waarvan de werking wel is aangetoond, kijk dan naar EMDR bij nare ervaringen, of naar een psycholoog bij klachten die blijven. Dat sluit NEI niet uit; het geeft je iets om mee te vergelijken.
Veelgestelde vragen over NEI therapie en bewijs
NEI therapie gebruikt de spiertest uit de toegepaste kinesiologie, maar richt zich op emoties en herinneringen. Kinesiologie wordt breder ingezet, ook bij lichamelijke klachten en voeding. De spiertest zelf is in beide hetzelfde en is in beide niet aangetoond.
De spiertest van NEI therapie is in onderzoek niet betrouwbaar gebleken. Een overzicht van 22 studies uit 2008 vond geen enkel bewijs dat een spiertest kan vaststellen wat hij belooft vast te stellen. Ook kwamen twee behandelaars bij dezelfde persoon vaak niet tot hetzelfde antwoord.
NEI therapie is lichamelijk niet belastend. Het risico zit in uitstel. Als je met een klacht die bij een arts of psycholoog hoort eerst maanden iets anders probeert, verlies je tijd. Ga met aanhoudende lichamelijke of psychische klachten dus eerst naar je huisarts.
NEI therapie wordt niet vergoed uit de basisverzekering. Soms wel uit een aanvullende verzekering, onder de noemer alternatieve geneeswijzen, met een maximum per jaar en alleen als de expert is aangesloten bij een beroepsvereniging die je verzekeraar erkent. Kijk in je polisvoorwaarden.
Aanbieders van NEI therapie noemen vaak één tot drie afspraken. Er is geen onderzoek dat dat aantal onderbouwt. Vraag de expert vooraf wat hij denkt te bereiken en in hoeveel afspraken, zodat je achteraf zelf kunt zien of er iets veranderd is.
Bronnen
- Hall S, Lewith G, Brien S, Little P. A review of the literature in applied and specialised kinesiology. Forschende Komplementärmedizin, 2008, 15(1), 40-46.
- Neuro Emotionele Integratie (NEI): achtergrond, toepassing en plaats binnen complementaire therapieën. Huisartsgeneeskunde, Bohn Stafleu van Loghum.
- Monti DA e.a. Neuro emotional technique effects on brain physiology in cancer patients with traumatic stress symptoms: preliminary findings. Journal of Cancer Survivorship, 2017.
- Office for Science and Society, McGill University. The Neuro Emotional Technique Is a Bizarre Hybrid of Chiropractic, Acupuncture, and Applied Kinesiology.
- Wikipedia, Applied kinesiology, voor het ontstaan in 1964.
- Zorgwijzer, vergoeding alternatieve geneeswijzen, 2026.
